۷ ماه پس از آغاز درگیری؛ آمریکا بر سر دوراهی مذاکره و جنگ
جنگ میان آمریکا و ایران از زمان حمله آمریکا در 28 فوریه (9 اسفند 1404)، اکنون هفت ماه ادامه یافته است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز 27 سپتامبر (5 مهر) گفت انتظار دارد مذاکرات میان دو کشور در هفته آینده از سر گرفته شود؛ با این حال، او همزمان تأکید کرد که همچنان احتمال ازسرگیری حملات نظامی علیه ایران را بررسی میکند. در همان روز، سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، اعلام کرد که تهران برای ازسرگیری درگیری با آمریکا آمادگی دارد، اما گزینه تعامل دیپلماتیک را نیز کنار نگذاشته است.
بر اساس گزارش وبسایت خبری آمریکایی «اکسیوس» در 27 سپتامبر، ترامپ در یک گفتوگوی تلفنی اعلام کرد که انتظار دارد مذاکرهکنندگان آمریکایی در هفته آینده مذاکرات بیشتری با ایران انجام دهند. او در پاسخ به این پرسش که آیا احتمال ازسرگیری حملات علیه ایران را بررسی میکند، گفت که «دائماً به این موضوع فکر میکند» و افزود که ارتش آمریکا در حال حاضر در انتقال «مقادیر عظیمی نفت» از تنگه هرمز همکاری دارد.
در همین حال، فاکسنیوز گزارش داد که ترامپ در حاشیه یک رویداد در 27 سپتامبر به خبرنگاران گفته است معتقد است آمریکا در صورت وقوع جنگ با ایران، بهسرعت پیروز خواهد شد. او اظهار داشت: «به محض پیروزی ما، قیمت نفت کاهش خواهد یافت و بهشدت به سطوح پیش از جنگ بازخواهد گشت. نکته اصلی این است که ایران به سلاح هستهای دست نخواهد یافت.»
دو منبع به اکسیوس گفتند انتظار میرود دور جدید مذاکرات غیرمستقیم میان آمریکا و ایران، با میانجیگری قطر، از 28 سپتامبر آغاز شود؛ با این حال، هنوز مشخص نیست دو طرف تا چه اندازه قادر خواهند بود اختلافات خود بر سر مسائل اصلی را برطرف کنند.
خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران «ایرنا» روز 28 سپتامبر (6 مهر) اعلام کرد که ایران هیچ برنامهای برای گفتوگو با طرف آمریکایی در نیویورک ندارد. منابع آگاه گفتند هیئت ایرانی برای شرکت در نشست مجمع عمومی سازمان ملل به نیویورک سفر کرده و در برنامه آن، دور جدید مذاکرات با آمریکا پیشبینی نشده است.
قرار است عراقچی پس از پایان برنامه سفر خود، روز 29 سپتامبر (7 مهر) به ایران بازگردد. عراقچی روز 27 سپتامبر (5 مهر) در گفتوگو با شبکه انبیسی گفت که با وجود اظهارات علنی ترامپ، دولت آمریکا هنوز تصمیم خود برای رد پیشنهاد ایران را بهطور رسمی و از طریق واسطهها به تهران اعلام نکرده است. او افزود: «ما کاملاً برای ازسرگیری درگیریها آمادگی داریم، اما در عین حال برای تعامل دیپلماتیک نیز آمادهایم. این امر به انتخاب دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، بستگی دارد.»
بر اساس گزارش خبرگزاری مهر ایران در 28 سپتامبر، حبیبالله سیاری، از مقامهای ارشد نظامی ایران، به رسانهها گفت نیروهای مسلح این کشور برای مقابله با هرگونه تهدید، در سطح بالایی از آمادگی رزمی قرار دارند. او اظهار داشت که مردم و نیروهای مسلح ایران برای دفاع از کشور آماده هستند. سیاری همچنین گفت نیروهای مسلح ایران کنترل هر دو سوی تنگه هرمز را در اختیار دارند.
مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل، روز 27 سپتامبر اظهار داشت که تهران از بازگشت به میز مذاکره به عنوان اهرم فشار استفاده میکند و خواستههایی را مطرح کرده که از نظر واشنگتن قابل قبول نیستند. او در گفتوگو با انبیسی گفت: «این تاکتیکی با اهداف پنهانی است؛ ایران عمداً شرایطی را مطرح میکند که میداند غیرقابلقبول هستند؛ شرایطی مانند درخواست برای رفع محاصره، لغو تحریمهای بینالمللی و آزادسازی داراییهای مسدودشده، صرفاً برای آغاز گفتوگو.»
روزنامه «والاستریت ژورنال» در 28 سپتامبر گزارش داد که ترامپ تلاش کرده است تمرکز بحثها درباره مناقشه احتمالی میان آمریکا و ایران را بار دیگر به هدف اصلی خود، یعنی جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای، معطوف کند و مسئله کنترل ایران بر تنگه هرمز را از محور مذاکرات خارج کند.ترامپ، از ایران خواسته برای ازسرگیری مذاکرات درباره آتشبس، در زمینه مسئله هستهای امتیازاتی ارائه کند.
با این حال، ایران نشانههای اندکی از آمادگی برای مذاکره درباره برنامه هستهای خود به واسطهها نشان داده است. «والاستریت ژورنال» گزارش داد که رهبری ایران معتقد است ایران میتواند در برابر محاصره طولانیمدت آمریکا یا دور دیگری از حملات هوایی این کشور مقاومت کند.
