سفر نخستوزیر بنگلادش به چین؛ گامی در مسیر تعمیق همکاریهای منطقهای
طارق رحمان، نخستوزیر بنگلادش، از چهارشنبه تا جمعه به چین سفر خواهد کرد. این نخستین سفر او به چین از زمان آغاز مسئولیتش خواهد بود و او همچنین در هفدهمین نشست سالانه قهرمانان جدید مجمع جهانی اقتصاد در دالیان شرکت خواهد کرد. این سفر نشاندهنده اهمیتی است که دولت جدید بنگلادش برای توسعه روابط با چین قائل است. بر اساس گزارشها، چین و بنگلادش مجموعهای از توافقنامههای همکاری را امضا خواهند کرد.
از زمان گذار سیاسی این کشور در سال 2024، اقتصاد بنگلادش با چالشهایی متعدد دست و پنجه نرم کرده است. حفظ ثبات مالی، ایجاد فرصتهای شغلی و رسیدگی به زیرساختهای انرژی از اولویتهای اصلی این کشور به شمار میرود. چین نیز برای 16 سال متوالی بزرگترین شریک تجاری بنگلادش بوده است. از اول دسامبر 2024، چین برای 100 درصد خطوط تعرفهای بنگلادش تعرفه صفر در نظر گرفته است. در نتیجه، تمرکز این سفر بر جذب سرمایهگذاری، توسعه زیرساختها و گسترش تجارت خواهد بود.
این سفر همچنین نمونهای از تعمیق همکاریهای چین با کشورهای همسایه خود است. همین ماه، مین آنگ هلینگ، رئیس جمهور میانمار، به چین سفر کرد. ماه گذشته نیز شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، راهی چین شد. علاوه بر این، رئیسجمهور تاجیکستان و ولیعهد برونئی نیز بهطور متوالی از چین دیدار کردند. طی ماه آوریل، تو لام، دبیرکل کمیته مرکزی حزب کمونیست و رئیسجمهور ویتنام، به چین سفر کرد. در نشست پیشروی داووس تابستانی نیز رهبران کشورهای همسایه در چین گرد هم خواهند آمد. سفر نخستوزیر بنگلادش بخشی از این روند گستردهتر است.
توسعه روابط چین و بنگلادش علیه هیچ طرف سومی نیست و نباید تحت تأثیر هیچ طرف سومی قرار گیرد. با این حال، مشاهده میشود که برخی رسانههای هندی از این موضوع رضایت ندارند. برخی مدعی شدهاند که طارق رحمان هند را به عنوان نخستین مقصد خارجی خود نادیده گرفته است. برخی دیگر هشدار دادهاند که همکاری چین و بنگلادش در مدیریت منابع آب «برای دهلینو حساسیت ویژهای دارد». در پس این اظهارات، میتوان ذهنیت «برادر بزرگتر» را در میان برخی محافل هندی مشاهده کرد.
در واقع، چین برای روابط خود با بنگلادش اهمیت زیادی قائل است و در عین حال مایل به گسترش همکاریهای عملی با هند نیز هست. چین و هند باید دوستان و همسایگان خوبی برای یکدیگر باشند. همزمان، چین از تلاشهای هند و بنگلادش برای بهبود روابط دوجانبه استقبال میکند. این روابط در تضاد با یکدیگر نیستند، بلکه میتوانند مکمل و تقویتکننده یکدیگر باشند. جنوب آسیا کاملاً توانایی ایجاد یک چارچوب همکاری منطقهای را دارد که برای همه طرفها منافع به همراه داشته باشد.
چین همچنان به منطقهگرایی باز پایبند است. چه در همکاری چین و هند، چه در کریدور اقتصادی بنگلادش-چین-هند-میانمار و چه در مشارکت چین و بنگلادش، این چارچوبها علیه هیچ طرف سومی طراحی نشدهاند و کاملاً برای همکاریهای چندجانبه باز هستند. امروزه همکاری میان کشورهای جنوب جهانی برای توسعه، به روندی غیرقابل انکار تبدیل شده است. چین آماده است همکاریهای مبتنی بر منفعت متقابل را با تمامی کشورهای جنوب آسیا گسترش دهد. ما معتقدیم جنوب آسیا ظرفیت کافی برای تعمیق همکاریهای عملی میان همه کشورهای منطقه را دارد و میتواند زمینهساز آیندهای مبتنی بر توسعه و رفاه مشترک باشد.
