«نشست ووجن»؛ رمزگشایی از راهکار چین برای توسعه و حکمرانی اینترنت
اجلاس سران مجمع جهانی اینترنت ووجن سال ۲۰۲۶، روز پنجم نوامبر به کار خود پایان داد و توجه گسترده افکار عمومی بین‌المللی را به خود جلب کرد. از دریچه «نشست ووجن» که به صورت پیوسته طی 13 سال اخیر برگزار شده است، جهان به روشنی شاهد آن است که راهکار چین همچنان نیروی محرکه تازه‌ای به توسعه و حکمرانی اینترنت در سطح جهانی تزریق می‌کند.
در سال ۲۰۱۵، شی جین‌پینگ رئیس‌جمهوری خلق چین، در دومین دوره مجمع جهانی اینترنت، ایده «ساختن جامعه‌ای با سرنوشت مشترک در فضای سایبری» را به شکلی خلاقانه مطرح کرد. در 11 سال گذشته، این ایده از یک اندیشه به اقدامی عملی، و از آرمانی دوردست به واقعیتی ملموس بدل شده است. اجلاس امسال با موضوع اصلی «منبع‌باز و گشوده، ساختن و سهیم‌شدنِ مشترک — دست در دست هم برای ساختن جامعه‌ای با سرنوشت مشترک در فضای سایبری» برگزار شد که با شرایط زمانه نیز همسو است.
در طول چهار روز، بیش از ۱۸۰۰ میهمان از بیش از ۱۳۰ کشور و منطقه به گفت‌وگوهایی چندبعدی پرداختند. نمایشگاه «نور اینترنت» با حضور ۶۷۱ شرکت و نهاد داخلی و خارجی از ۵۴ کشور و منطقه، بیش از یک هزار محصول و فناوری نوین را به نمایش و عرضه گذاشت و مفهوم ساختن جامعه‌ای با سرنوشت مشترک در فضای سایبری را بیش از پیش عینی و ملموس کرد.
در حال حاضر، اینترنت در حال گذار در مسیر تحول هوشمند و جهشی ساختاری است و چالش‌هایی چون رابطه انسان و ماشین، اخلاق الگوریتمی و شکاف دیجیتال-هوشمند در هم تنیده شده‌اند. در مواجهه با این شرایط جدید، لی چیانگ نخست‌وزیر چین، با سخنرانی در این اجلاس، چهار رویکرد را مطرح کرد: «پایبندی به توانمندسازی با علم و فناوری برای گشودن فضاهای توسعه تازه»، «پایبندی به اعتمادپذیری و کنترل‌پذیری برای تقویت امنیت دیجیتال»، «پایبندی به فراگیری و توازن برای اشتراک منافع دیجیتال» و «پایبندی به گفت‌وگوهای باز برای بهبود نظام حکمرانی چندجانبه»؛ رویکردهایی که چشم‌انداز آن‌ها، خدمت‌رسانی بهتر فناوری‌های دیجیتال-هوشمند به توسعه جهانی است.
نوآوری، موتور محرک اصلی توسعه اینترنت است. در نمایشگاه امسال، ربات‌های هوشمندِ تجسم‌یافته صدها سناریوی کاربردی را شبیه‌سازی کردند؛ گوشی‌های هوشمند مبتنی بر سیستم‌های عامل هوش مصنوعی و مدل‌های بزرگ هم‌گونه‌ای در کنار اینترنت ماهواره‌ای و فناوری نسل ششم ارتباطات(6G) برای نخستین بار رونمایی شدند. چین بر ضرورت درهای باز در حوزه نوآوری پای می‌فشارد و نیروی محرکه تازه‌ای به رشد اقتصاد جهانی تزریق می‌کند.
پیشرفت فناوری در عین حال ممکن است به نابرابری‌های تازه‌ای بیانجامد. هم‌اکنون بیش از دو میلیارد نفر در جهان هنوز به اینترنت دسترسی ندارند. چین اعلام کرده است که از ایجاد زیرساخت‌های دیجیتال و پرورش نیروهای متخصص در کشورهای جنوب جهانی حمایت می‌کند تا شکاف دیجیتال-هوشمند بیش از پیش کاهش یابد.
انزوا و تبعیض راه به جایی نمی‌برد؛ تنها با پایبندی به منبع‌باز و گشودگی و اجرای ساختن و سهیم‌شدنِ مشترک است که می‌توان خانه مشترک بشریت در فضای مجازی را حفظ کرد. همه با هم از اجلاس ووجن آغاز کنیم؛ همکاری ها برای ساختن جامعه‌ای با سرنوشت مشترک در فضای سایبری، فصلی تازه را رقم خواهد زد.
