
نظریه اقتصادی شی جینپینگ: همکاری باز، موتور محرک نظم نوین اقتصادی جهانی است
مجمع جهانی اقتصادی سالانه «داووس» در حالی گشایش یافت که اقتصاد جهان با چالشهایی جدی مانند تشدید حمایتگرایی و یکجانبهگرایی مواجه است. طبیعتا این چالشها به بحثی داغ در این مجمع تبدیل شده است. در مورد این بحث می توان نگاهی به ایدههای شی جینپینگ رئیس جمهوری خلق چین انداخت. ایدههای وی در مورد ایجاد یک نظم اقتصادی باز و عادلانه در جهان، جهت حکمرانی اقتصادی جهانی را مشخص کرده و به همین سبب، ارزش ویژه خود را برای جهان نشان داده است.
یکجانبهگرایی هزینههای سنگینی برای اقتصاد جهانی به همراه دارد. دور جدید اقدامات تعرفهای آمریکا میانگین تعرفههای وارداتی این کشور را به نزدیک به ۱۸ درصد رسانده که بالاترین رقم از دهه ۱۹۳۰ به این سو بوده است. کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل پیشبینی کرده است که نرخ رشد اقتصادی آمریکا و اتحادیه اروپا در سال ۲۰۲۵ به ترتیب به ۱.۸ درصد و ۱.۳ درصد کاهش خواهد یافت. علاوه بر این، استفاده تسلیحاتی آمریکا از ابزارهای مالی نیز ثبات بازارهای جهان را برهم زده و با مخالفت کشورهای متعددی مواجه شده است.
شی جینپینگ برای روشن کردن مسیر و جهت نظم اقتصادی جهان، تاکید کرده است که «جهانی شدن اقتصاد، یک جریان تاریخی توقفناپذیر است» و به کشورها تذکر داده است که نباید خود را منزوی کنند.
«همکاری باز»، یکی از ایدههایی است که چین همواره بر آن پایبند است. از نمونههای آن می توان به اجرای سیاست گمرکی ویژه در بندر تجارت آزاد «هاینان» که در واقع کل این استان جزیرهای را در بر می گیرد، اشاره کرد. با اجرای این سیاست، اقلام کالایی بیشتری تحت پوشش سیاست معافیت تعرفهای قرار گرفته و همکاری آن با منطقه خلیج بزرگ «گوانگدونگ-هنگکنگ-ماکائو» و با کشورهای مشمول ابتکار «کمربند و جاده» تعمیق مییابد. بنابراین، این اقدام به عنوان نمادی از گشودگی سطح بالای چین شناخته میشود.
کشورهای جنوب جهانی در فرازونشیبهای شدید اقتصادی، آسیبپذیرتر هستند؛ چراکه درآمد سرانه در حدود یک چهارم از اقتصادهای درحال توسعه هنوز از سطح قبل از دوره همهگیری کووید-۱۹ پایینتر است. چین در پاسخ به خواست جامعه جهانی برای توسعه عادلانه، بسیار فعال است. در سال ۲۰۲۴، شی جینپینگ رئیس جمهوری خلق چین پیشنهاد کرد که با سازمانهای بینالمللی برای تحقق جهانی شدن اقتصاد فراگیر و عادلانه همکاری کند. در آفریقا، چین در ساخت تعداد زیادی از پروژههای زیربنایی مشارکت داشته و پروزه «پل ماگوفولی» که در سال ۲۰۲۵ به بهرهبرداری رسید، به یک پروژه شاخص در چارچوب ابتکار «کمربند و راه» تبدیل شده است.
چین در همکاریها با کشورهای در حال توسعه بر کمک به بر ظرفیتسازی و بروزرسانی صنایع آنها تمرکز دارد تا مسیر رشد پایدار برای کشورها هموار شود. این رویکرد فراگیر و باز برای همکاری، با نیازها و خواستههای کشورهای جنوب جهانی سازگار بوده و به عنوان مکمل تلاشهای بینالمللی موجود، به ایجاد یک سیستم اقتصادی جهانی متعادلتر و متنوعتر کمک خواهد کرد و نیرویی تثبیتکننده به جهان امروز که وارد دورانی پرتلاطم شده است، تزریق خواهد کرد.


