
اقدامات یکجانبه آمریکا، پایههای رونق جهانی را تضعیف میکند
در مجمع جهانی اقتصاد ۲۰۲۶ در داووس، ایالات متحده بار دیگر این گزاره سادهانگارانه را مطرح کرد که «وقتی آمریکا رونق میگیرد، کل جهان رونق میگیرد».
این ادعا بر یک فرض نادرست استوار است: اینکه توسعه اقتصادی ایالات متحده بهطور خودکار به رشد جهانی تبدیل میشود. اما تجربههای اخیر خلاف این را نشان میدهد. هنگامی که رشد یک کشور از طریق حمایتگرایی، اقدامات تجاری اجباری و فشارهای یکجانبه دنبال میشود، اثر آن برای سایر کشورها نه رونق مشترک، بلکه افزایش عدم قطعیت و بالا رفتن ریسک است.
اینکه آیا رشد ایالات متحده به سود جهان خواهد بود یا نه، به انتخابها بستگی دارد: باز بودن یا طرد، همکاری یا اجبار، احترام به قواعد بینالمللی یا اقدام یکجانبه.
ایالات متحده به شکلی فزاینده به تعرفهها بهعنوان یک ابزار اصلی اقتصادی و وسیلهای برای اعمال فشار متوسل شده است. این اقدامات اغلب بهصورت ناگهانی اجرا میشوند و بارها بهعنوان سلاحی در جنگ تجاری مورد استفاده قرار میگیرند؛ روندی که عدم قطعیت و نوسان را به اقتصاد جهانی تحمیل کرده و پیشبینیپذیریای را که تجارت بینالمللی به آن وابسته است، تضعیف میکند.
پیامدهای این روند در سراسر جهان قابل مشاهده است. افزایش موانع تجاری، چشمانداز رشد را نهتنها برای شرکای تجاری، بلکه برای کل اقتصاد جهانی تضعیف میکند. زنجیرههای تأمین مختل میشوند، افزایش هزینهها از مرزها عبور میکند و تصمیمهای سرمایهگذاری به تعویق میافتد یا کاهش مییابد. اقتصادهای کوچکتر و آسیبپذیرتر سهم بیشتری از فشارها را تحمل میکنند، در حالی که فشارهای تورمی جهانی تشدید میشود.
فراتر از حوزه تجارت، رفتار یکجانبه ایالات متحده ثبات بینالمللی را بیش از پیش به خطر انداخته است. حمله نظامی اخیر آمریکا به ونزوئلا، تهدید به استفاده از زور علیه ایران و تمایل به تصرف گرینلند، تنشهای ژئوپلیتیکی را افزایش داده و نگرانیهایی درباره تضعیف هنجارهای بینالمللی ایجاد کرده است. چنین رویکردهایی منافع یکجانبه را بر منافع چندجانبه ترجیح میدهند و عدم اطمینان را به اقتصاد جهانی که از پیش شکننده است، تزریق میکنند.
توسعه اقتصادی نمیتواند در شرایط بیثباتی رشد کند. بازارها به اعتماد نیاز دارند، زیرا رشد به محیطی بینالمللی و قابل پیشبینی وابسته است. وقتی بزرگترین اقتصاد جهان تاکتیکهای فشار را در اولویت قرار میدهد، نتیجه آن نه امنیت و کارایی، بلکه افزایش چندپارگی و بیاعتمادی است.
در جهانی که از پیش با افزایش حمایتگرایی دچار آشفتگی شده است، مسیر دستیابی به رفاه پایدار همچنان از بازارهای باز، چندجانبهگرایی و همکاری برد-برد میگذرد. تجارت آزاد همچنان عملیترین راه برای توسعه مشترک و رونق مشترک است.



